Schooltuin


De schooltuin als bron van inspiratie
Onze schooltuin bestaat uit twee delen: de ontdektuin voor de kleuters en de educatieve tuin voor groep 3 t/m 8.
De school wil met beide schooltuinen de leerlingen een inspirerende omgeving bieden waarin onder begeleiding van de leerkrachten ‘ levend leren’ uitgangspunt is.
Dit past bij onze onderwijsvisie waar elementen uit ontwikkelingsgericht onderwijs een belangrijke plaats innemen. Het ontdekkend en betekenisvol leren staan daarbij centraal. Ook het zelfstandig werken en het coöperatief leren zijn belangrijke doelen.
Leerlingen werken alleen of in groepjes aan eigen leervragen en leren naast de kennis die ze opdoen ook vaardigheden aan om problemen op te lossen. Hierbij kan ruimte worden gegeven aan talent, wetenschap en techniek wat prima past in het door de overheid gestimuleerde beleid. ( uit: Het masterplan: “Ruimte voor talent, Ruimte voor Wetenschap en techniek 20011-2016,” november 2009)
Tevens willen we mede door het inzetten van de tuin integraal de kerndoelen basisonderwijs 2006 http://tule.slo.nl halen door juist de kernwoorden ( ervaren, waarnemen en verwachten)  heel concreet en ontwikkelingsgericht  toe te passen.  

De kleuterontdektuin
De boeiende ontdektuin naast onze school biedt de kleuters veel uitdagingen. Het is een schatkamer voor zintuiglijke ervaringen. Jonge kinderen leren door middel van hun zintuigen en door beweging.
Een gevarieerde natuurlijke omgeving geeft kinderen de kans om samen te spelen. Ze leren in de ontdektuin eenvoudige problemen die ze tegenkomen op te lossen en dat geeft zelfvertrouwen. Ze worden in een natuurlijke tuin geprikkeld tot het ontwikkelen van eigen spel en creativiteit. Dit stimuleert de fantasie. Er  is veel te ontdekken en te onderzoeken: de wisseling van de seizoenen, eigenschappen van dieren, planten en materialen. Door lekker in de natuur bezig te zijn leren kinderen de natuur te waarderen en hiervoor verantwoordelijk te zijn.
Behalve dat buiten spelen leuk is voor jonge kinderen, is het van belang dat ze natuur in hun eigen omgeving beleven. Diverse onderzoeken hebben aangetoond dat natuurbeleving een positieve invloed op ze heeft. Buiten spelen en leren helpt gedragsproblemen te verminderen en concentratie en leerprestaties te bevorderen! Tegelijk wordt de motoriek van de kinderen gestimuleerd. Veel en divers bewegen is voor deze ontwikkeling essentieel.

Kansen zien en benutten
Leerkracht Alies Zaal is spelspecialist en heeft vanuit haar studie in 2010 een actieonderzoek samen met ouders, leerlingen en leerkrachten en uitgevoerd. Uit dit onderzoek bleek dat er behoefte was aan verbeteringen van het buitenspel voor meer uitdaging en ontwikkelingskansen.
Bij jonge kinderen zie je een gerichte belangstelling voor alles wat leeft en bloeit, dus waarom zou je met deze nieuwsgierigheid in het lokaal blijven?
De ontdektuin is met  samenwerkingspartners Gemeente Ermelo, Christelijke Hogeschool Ede (CHE) en Stichting Materra gerealiseerd. In combinatie met innovatieve lesmethoden en een rijke speel/leeromgeving bevordert de tuin veel ontwikkelingskansen en het besef voor een duurzaam milieu. De Prins Bernhardschool  maakt de schooltuin het verlengde van het klaslokaal.

 
De tuin en de diepere wetten van het leven
Onze tuin is een tuin waarin wordt gespeeld, gewerkt, gevierd, waar je een eigen stil plekje kunt vinden, kortom een tuin om mee en in te leven. Vaardigheden die hierdoor ontwikkeld worden zijn geduld: wat gezaaid wordt heeft tijd nodig om te groeien. Trouw door goed te zorgen voor de gewassen. Kinderen leren goed waarnemen en onderzoeken en ervaren zo verbondenheid met de natuur. De Nederlandse pedagoog Wim ter Horst wijst erop dat de dialoog, met wat wij natuur noemen, wezenlijk is voor het mens zijn. ‘Want als de mens het contact met de natuur kwijt raakt, raakt hij los van de grondslagen van zijn eigen bestaan’.
De educatieve tuin
http://www.prinsbernhardschoolermelo.nl/syndeo_data/media/Tuinwerkgroep/mei_2005/tekening.jpgDe educatieve tuin daagt kinderen uit tot leren door middel van onderzoek en door het zorgen voor planten en bloemen. ‘Leren’ omvat zowel het informele leren in het vrije spel als het formele, intentionele leren dat verbonden is met het curriculum van de school. Het is leren door natuur en leefomgeving: de natuur als ‘buitenklas’ met een grote rijkdom aan ‘leermiddelen’.De kinderwerktuintjes met het lesplein vormen het hart van de educatieve tuin. Op het lesplein krijgen de kinderen informatie en kunnen ze onderzoek doen.  In de tuintjes gaan de kinderen zelf planten en bloemen kweken. Dit heeft betekenis voor verschillende doelgebieden zoals: continuïteitsbesef, psychomotorische ontwikkeling, zelfwerkzaamheid en verantwoordelijkheid.Het is belangrijk dat de kinderen vaardigheden aanleren om de tuin te onderhouden en onderzoek te doen.

 
Studenten en de ontwikkeling van de schooltuin
Doordat studenten middels hun opdrachten een goede bijdrage kunnen leveren aan de school, ontstaat een win-win situatie voor de school en de CHE. Op deze manier kunnen studenten zoveel en zo goed mogelijk leren dicht bij de praktijk.
  • Voor het ontwikkelen van de educatieve tuin hebben studenten  van de CHE praktijkgericht onderzoek uitgevoerd. De onderzoeksvraag hierbij was: 'hoe integreren we de tuin in het onderwijs voor de groepen 3 t/m 8? De studenten hebben middels dit onderzoek meegewerkt aan het opzetten van en het activiteiten bedenken voor een inspirerende schooltuin. Het team is hierbij intensief betrokken zodat deze ontwikkeling geborgd is. Het prachtige lesplein is gemaakt door medewerkers van Materra. Het hout hier voor is geleverd door de gemeente Ermelo.
  • Tweedejaars studenten hebben een leskist samengesteld voor de groepen 3 en 4 om in en met de tuin te werken. Ze hebben activiteiten rondom groenten, kruiden, bodem, compost en vlinders uitgewerkt voor binnen en buiten. Er zijn  activiteiten ontwikkeld waar leerlingen zelfstandig, in tweetallen en in groepjes mee aan de slag kunnen gaan. 
  • Passend onderwijs beoogt dat zo veel mogelijk leerlingen regulier onderwijs kunnen volgen. In het kader hiervan hebben twee Pabo studenten de volgende onderzoeksvraag voor ons uitgewerkt: “Op welke wijze kunnen we de ontdektuin inzetten voor kleuters met een ontwikkelingsvoorsprong, zodat zij worden gestimuleerd en uitgedaagd?’’ Belangrijk is om deze kinderen zelf te laten ontdekken en uitvinden. Hiervoor is een leuke leskist met uitdagende en stimulerende verrijkingsstof ontwikkeld.
De beide schooltuinen bieden veel mogelijkheden voor ‘ levend leren’. Dit geldt zowel voor het informele leren als voor het mede realiseren van de kerndoelen.